Prevalentie / Nederland
Prevalentie in Nederland: Amsterdam UMC
Het Kennis- en Zorgcentrum voor Genderdysforie (KZcG) van Amsterdam UMC is sinds de jaren '70 het belangrijkste verwijscentrum. Tussen 2011 en 2021 veertienvoudigde het aantal jeugdverwijzingen. De wachtlijst overschrijdt 4.500 personen; volwassenen wachten circa drie jaar op een intakegesprek.
1.572
Jeugdverwijzingen 2021
14x
Stijging 2011-2021
4.500+
Totale wachtlijst
~70%
Aandeel meisjes nu
Verwijzingen jeugd per jaar
| Jaar | Verwijzingen jeugd | Totale wachtlijst |
|---|---|---|
| 2011 | 113 | n.v.t. |
| 2015 | 240 | ~1.000 |
| 2018 | 796 | ~2.500 |
| 2021 | 1.572 | ~4.000 |
| 2023 | ~1.800 | 4.500+ |
Sekseverhouding-kanteling 2011
Tot circa 2010 waren biologische jongens (natal males) in de meerderheid bij vroege-onset genderdysforie. Vanaf 2011 keerde de verhouding: nu meldt circa 70% van de jeugdverwijzingen zich aan als biologische meisjes (natal females), vrijwel altijd met onset in de puberteit. Arnoldussen et al. (2020) documenteerde deze kanteling in het Amsterdam-cohort.
Wachttijden
Het KZcG hanteert formele wachttijden van circa 24 maanden voor jongeren en 30+ maanden voor volwassenen.
Toelating en triage
De Quality Standard Transgenderzorg (Kwaliteitsstandaard, ZIN 2018) vereist multidisciplinaire diagnostiek voorafgaand aan medische interventies. In de praktijk is de differentiaal-diagnose met autisme, trauma, eetstoornissen en depressie beperkt door tijdsdruk en case-load.
Zie ook
Bronnen
- Arnoldussen M, Steensma TD, Popma A, et al. Re-evaluation of the Dutch approach: are recently referred transgender youth different compared to earlier referrals? Eur Child Adolesc Psychiatry. 2020;29(6):803-811. DOI: 10.1007/s00787-019-01394-6
- Transvisie. Wachttijden transgenderzorg. transvisie.nl
- Kwaliteitsstandaard Transgenderzorg Somatisch. Zorginstituut Nederland, 2018.
- statsforgender.org/netherlands