Puberteitsremmers / fertiliteit
Fertiliteit na puberteitsblokkade bij Tanner 2
GnRH-agonisten gestart in Tanner 2, gevolgd door cross-sex hormonen, maken gametencryopreservatie via standaardroutes praktisch onmogelijk. Dit raakt aan informed consent.
Biologische uitgangssituatie
Bij geboorte-mannelijk
Spermatogenese begint pas in Tanner 3-4. Bij blokkade vanaf Tanner 2 is ejaculatie zelden mogelijk; testiculaire biopsie levert overwegend onrijpe spermatogonia op.
Bij geboorte-vrouwelijk
Oöcyten zijn aanwezig, maar gecontroleerde ovariële stimulatie vereist hypothalamus-hypofyse-as die actief functioneert. Vereist staken GnRH-a; klinisch zelden uitgevoerd voor CSH-start.
Richtlijnen en praktijk
De American Society for Reproductive Medicine adviseert counseling over fertiliteit vóór start van GnRH-agonisten en CSH. In Nederland wordt fertiliteitspreservatie bij Tanner 2-start in de praktijk zelden gerealiseerd — er zijn geen gevalideerde routes voor klinisch gebruik van onrijp testiculair weefsel.
"Fertility preservation options should be discussed prior to initiation of medical therapy." — ASRM Ethics Committee, 2021
Bevindingen uit reviews
| Bron | Conclusie |
|---|---|
| Cheng 2019 review | Gametenpreservatie na vroege blokkade is experimenteel |
| Nahata 2017 | Uptake fertiliteitspreservatie laag bij adolescenten |
| Endocrine Society Guideline 2017 | Counseling verplicht, maar opties bij Tanner 2 zijn beperkt |
| Cass Review 2024 | Informed consent over irreversibiliteit fertiliteit onvoldoende geborgd |
Zie ook
Bronnen
- Cheng PJ et al. Fertility concerns of the transgender patient. Transl Androl Urol. 2019. doi:10.21037/tau.2019.05.09
- Nahata L et al. Low fertility preservation utilization among transgender youth. J Adolesc Health. 2017. doi:10.1016/j.jadohealth.2016.12.012
- Hembree WC et al. Endocrine treatment of gender-dysphoric/gender-incongruent persons: Endocrine Society Guideline. JCEM. 2017. doi:10.1210/jc.2017-01658
- ASRM Ethics Committee. Access to fertility services by transgender and nonbinary persons. Fertil Steril. 2021. doi:10.1016/j.fertnstert.2021.01.049
- Cass H. Independent Review of Gender Identity Services for Children and Young People — Final Report. 2024.
- Pang KC et al. Fertility counseling in transgender youth: a multidisciplinary approach. Endocr Rev. 2020.
Aanvullend: statsforgender.org.